D

Dalak Büyümesi (Çocuk)

Sanal Hastane||2 dk okuma
Dalak Büyümesi (Çocuk)

Dalak Büyümesi (Splenomegali) (Çocukta)

Karın muayenesi sıra­sında sol kaburga altında ele gelebilir ya da tomografi gibi görüntüleme yöntemleriyle saptanabilir. Yalnızca yeni doğan bebeklerde muayenede dalağın ele gelmesi normaldir. Bu grubun dışındaki yaş gruplarında muayenede saptanması da­lağın en az normalin iki katı büyümüş oldu­ğunun göstergesidir.

Nedenleri

1.Enfeksiyonlar:

  • Viral enfeksiyöz mononükleozis [(Ebstein Barr Virus (EBV) enfeksiyonu)], [(Sitomegalo Virüs (CMV)enfeksiyonu)] vb.
  • Bakteriyel – Tifo, sepsis, brusellozis
  • Paraziter – Sıtma, kalaazar, toksoplazmozis
  • Mantar – Kandida, histoplazmozis

2. Bağışıklık sistemi hastalıkları (Romatoid Artrit, Lupus, serum hastalığı (SLE) )

3. Hemoliz (kırmızı kan hücre yıkımı, kan hücrelerinin dolaşımda erken ölümü) ya­pan hastalıklar: talasemi, orak hücre ane­misi, herediter sferositoz, otoimmün hemolitik anemi, Rh uyuşmazlığı,

4. Depo hastalıkları: Lipid depo hastalıkla­rı, amiloidoz, mukopolisakkaridoz,

5. Kötü huylu (lösemi, lenfoma, histiositoz gibi) ve iyi huylu (kistler) tümörler,

6. Portal hipertansiyon (karın içi damarlar­da basınç yükselmesi),

7. Siroz,

8. Karın içi damar tıkanmaları,

9. Kalp yetmezliğine bağlı olabilir.

çoçuklarda dalak büyümesi tedavisi

Tanı

Dalak büyümesi olan hasta değerlen­dirilirken öykü ve fizik muayene yanında, tam kan sayımı, retikülosit, periferik yay­ma, karaciğer fonksiyon testleri [ (AST veya SGOT) , ( ALT veya SGPT) ], doğuştan kan hastalıklarıyla ilgili testler, kemik iliği incelemesi, ultrasonografi, abdominal to­mografi, Splenoportografi gerekebilir.

Tedavi

Çoçuklarda dalak büyümesi tedavisi nede­nin saptanması tedavide ilk adımdır. Bu hastalarda, dalak içinden geçen kan akımı, organın büyümesine bağlı olarak artacağın­dan, alyuvar ve/veya akyuvarlarda, kan pulcuklarında (trombosit) yıkım artabilir. Bunun sonucu oluşacak sayıca azalma vücutta kanamala­ra, kansızlığa ve sık ve ağır enfeksiyonlar geçirmeye neden olabilir. Bu durum hipersplenizm (dalağın fazla çalışması) ola­rak adlandırılır ve tedavisi için dalağın ame­liyatla çıkarılması gerekebilir. Dalağı alınan çocuklarda bazı bakterilere karşı (özellikle pnömokok) bağışıklık azaldığından, bu hastalara koruyucu aşı yapılması ve 18 yaşına kadar ayda bir depo penisilin iğnesi uygulanması gerekli­dir.

Kaynaklar ve Referanslar

  1. [1]Clarke RT, Van den Bruel A, Bankhead C, et al. Clinical presentation of childhood leukaemia: a systematic review and meta-analysis.”. Archives of disease in childhood. 2016. PMID: 27647842. PubMed →
  2. [2]Curovic Rotbain E, et al.. Splenomegaly - Diagnostic validity, work-up, and underlying causes.”. PLoS One. 2017. PMID: 29135986. PubMed →
  3. [3]Berzigotti A, Zappoli P, Magalotti D, et al. Spleen enlargement on follow-up evaluation: a noninvasive predictor of complications of portal hypertension in cirrhosis.”. Clinical gastroenterology and hepatology : the official clinical practice journal of the American Gastroenterological Association. 2008. PMID: 18619917. PubMed →
  4. [4]Sevilla-Acosta F, et al.. Chronic pancytopenia, severe splenomegaly, and splenectomy: the importance of histopathology cases of suspected of pediatric visceral leishmaniasis.”. Bol Med Hosp Infant Mex. 2026. PMID: 42184412. PubMed →
  5. [5]Lightsey AL Jr. Thrombocytopenia in children.”. Pediatric clinics of North America. 1980. PMID: 6992075. PubMed →
  6. [6]Zheng X, et al.. Clinicopathological characteristics of a rare group of chronic active Epstein-Barr virus disease involving the gastrointestinal tract.”. J Hematop. 2026. PMID: 42207336. PubMed →
Paylaş: