Hastalıklar

Pişik Tedavisi

Sanal Hastane||2 dk okuma
Pişik Tedavisi

Diaper Dermatit (Pişik) Nedir?

Bez dermatiti (derinin tahriş olması), pişik olarak da bilinir.

Yaş: Özellikle bez giyilen süt çocuğu döne­minde ve 2 yaş altında görülür, ancak bez kullanılmasını gerektiren durumlarda eriş­kinlerde de görülebilir. Kız ve erkeklerde eşit sıklıkta gö­rülür.

Risk faktörleri

Bebeklerin altı kuru tutul­mazsa, sık dışkılama yapan bebeklerde, ka­tı gıdalara başlandığında, bebekler ya da anne sütü ile beslenen bebeklerin annesi antibiyotik kullanıyorsa diaper dermatit da­ha sık ortaya çıkar.

Belirti ve Bulgular

Derinin yüzeyinde ko­ruyucu doğal bir yağ tabakası vardır. Bu ta­bakanın bütünlüğü bozulduğunda deride kızarıklık, çatlama ve tahriş meydana gelir. Uzun süreli idrar ve dışkı ile temas eden deride bu koruyucu tabakanın bütünlüğü bozularak diaper dermatit gelişmesine ne­den olur. Kızarık ve çatlak derinin üzerine kolaylıkla eklenen mantar ve bakteri enfek­siyonları bu durumu daha da kötüleştirir. Kandida enfeksiyonu özellikle ağızdan baş­ka bir nedenle antibiyotik kullanımı sonra­sı veya uzun süren pişik durumlarında ek­lenen bir durumdur. Pratik olarak, iki gün­den uzun süren diaper dermatitte kandida enfeksiyonu da olaya eklenmiş kabul edil­melidir. Eğer mantar enfeksiyonu varsa, parlak kırmızı zeminde çok sayıda kırmızı veya sivilce benzeri kabarıklıklar tabloya eklenir. Diaper dermatit bebekte huzursuz­luk, alt değişimi sırasında ağlama gibi bul­gulara neden olabilir.

Tanı

Tanı klinik ile konulur. Ancak mantar enfeksiyonunun olup olmadığını anlayabil­mek için o bölgeden kazıntı yöntemi ile ör­nek alınarak mikroskop altında inceleme yapmak gerekir.

Tedavi

Diaper dermatitin tedavisinin başa­rılı olabilmesi için öncelikle bazı genel ön­lemlere dikkat edilmelidir. Yapılan çalışma­larda, iyi emicilik özelliği olan hazır çocuk bezlerinin kullanımı ile daha az diaper dermatit görüldüğü bildirilmiştir. Ancak bu bezlerin kullanımı maddi açıdan yük getire­bildiği için halen kumaş bez kullanımı ol­dukça yaygındır. Her iki durumda da, ku­maş bez kullanımı durumunda daha da sık olmak kaydı ile bezlerin olabildiğince ça­buk ve sık değiştirilmesi gerekmektedir. Bez değişimi sırasında bebeğin altını temiz­lemek için sadece ılık su kullanılmalıdır. Tahriş etmemek için bebeğin altı yumuşak bir biçimde silinmelidir. Tahrişi artıracağı için sabun veya parfümlü ıslak mendil kul­lanılmamalıdır. Aynı nedenle temizlik son­rası o bölge kurulanmalı ve kalın bir tabaka halinde, içeriğinde çinko oksit bulunan ko­ruyucu pişik kremleri uygulanmalıdır. Be­bekler havaya karışan pudra parçalarını ne­fes yoluyla soluyabileceği için talk pudrası kullanımından kaçınılmalıdır. Yukarıdaki önlemler yetersiz kaldığında, zayıf etkili %0,5 – 1 hidrokortizon içeren kremler 7-10 gün süreyle uygulanabilir. Ancak kortizon­lu kremlerin yan etkileri bulunması nede­niyle mutlaka bir hekim kontrolünde kulla­nılmalıdır. Eğer kandida enfeksiyonu varsa, mantar kremleri 2-3 hafta süre ile uygula­nabilir.

Seyir

Diaper dermatitin seyri, eğer öneri­len tedaviler ve önlemler uygulanırsa ol­dukça iyidir.

Kaynaklar ve Referanslar

  1. [1]Blume-Peytavi U, Kanti V. Prevention and treatment of diaper dermatitis.”. Pediatric dermatology. 2018. PMID: 29596731. PubMed →
  2. [2]Alkhamis ZZ, Bhagchandani M, Idris M, et al.. Clinical Effectiveness of Barrier Preparations in the Management of Diaper Dermatitis: A Systematic Review and Meta-Analysis.”. Cureus. 2026. PMID: 41769510. PubMed →
  3. [3]Chiriac A, Wollina U. Diaper dermatitis-a narrative review of clinical presentation, subtypes, and treatment.”. Wiener medizinische Wochenschrift (1946). 2024. PMID: 37861874. PubMed →
  4. [4]Octarica SG, Ellistasari EY, Dewi AK, Sambodo SL, Utama RFD, Adjie SP.. Preventive and curative approaches to diaper dermatitis in children: a systematic review.”. Acta Dermatovenerologica Alpina, Pannonica, et Adriatica. 2025. PMID: 41014074. PubMed →
  5. [5]Helms LE, Burrows HL. Diaper Dermatitis.”. Pediatrics in review. 2021. PMID: 33386307. PubMed →
  6. [6]Sparling K, Frieden IJ, Butler DC.. Incontinence-associated dermatitis: Not just babies.”. Journal of the American Academy of Dermatology. 2025. PMID: 40854496. PubMed →
Paylaş: