Diş Rengi Beyazlatma

Dişlerdeki Renk Değişiklikleri

Dişlerdeki renk değişikliklerinin nedenleri çeşitlidir.

A- Diş Kökenli Renklenmeler:

Dişin dış yüzeyinde lokalize olmuş etkenle­re bağlı olarak oluşan renklenmelerdir. Bu tip renklenmeler çok yaygındır ve çeşitli faktörlere bağlı olabilirler:

• • Diş ile ilgili bir yapının (Nasmyth zarı) kalıntıları
• • Kötü ağız hijyeni
• • Diyet alışkanlıkları
• • Plak ve diş taşı birikimi
• • Bakteri ve mantarlar
• • Sigara, tütün, pipo kullanımı
• • Çay ve kahve

Gençlerde her renkte oluşan renklenme­ler, erişkinlerde daha çok kahverengi, gri veya siyah olabilir. Bu tip renklenmelerin tedavisinde koruyucu (proflaktik) yöntem­ler tercih edilebilir. Alışkanlıkların bırakıl­ması, düzenli diş fırçalanması, diş hekimi­nin kontrolü olarak plak ve diş taşlarını gi­dermesi, Ultrasonik temizleme cihazları te­davide oldukça iyi sonuç verebilir. Bunun yanı sıra bazı yöntemlerle (örneğin; mikroabrazyon sistemi, aşındırıcı diskler) yardı­mıyla renklenmelerin giderilmesi de alter­natif tedavi seçenekleridir.

B- İç Kökenli Renklenmeler: Dişin iç kısmını etkileyen bu tip renklen­meler

I- Dişlerin oluşumu (odontogenezis) sırasın­da, II- oluşumundan sonraki süreçte (odontogenezis sonrasında) olmak üzere iki grupta incelenebilir.

I- Odontogenezis sırasında  oluşan reklenmeler:

Sistemik hastalıkların neden olduğu renk­lenmeler

1. Vücutta sistemleri tutan bazı hastalıklar dişlerin renk değişikliklerine neden olabilir

2. Kimyasal maddelerin sistemik olarak emilimi sonrasında oluşan renklenmeler:

a. Bazı ilaçların neden olduğu renklenme­ler (örn: tetrasiklin renklenmeleri): Tetra-siklin İsimli bir ilaç dişin renk değişimi açı­sından özellikle anne karnındaki sürecin ikinci altı aylık döneminden itibaren 8 yaşa kadar olan dönemde risk oluşturur.

b. Florozis renklenmeleri: Mine formasyo­nu ve kireçlenmesi (kalsifikasyonu) sırasın­da fazla miktarda florür alınması sonucu, ortaya çıkan renklenmelerdir. İdealden faz­la florür içeren su kaynakları dışında, be­bek mamalarının florürlü suyla hazırlanma­sı, florür veya florür – vitamin kaynaklarının uygunsuz kullanımı, florürlü diş macunları­nın dikkatsizce yutulması, florürden zen­gin olan besinlerin fazla tüketilme alışkan­lıkları florizise katkıda bulunan diğer et­kenlerdir. Yüksek miktardaki florür, bazı hücrelerin (ameloblastlann) değişimine neden olarak istenmeyen durumlara yol açabilirler

II: Odontogenezis sonrasında görülen renk değişiklikleri

1- Fizyolojik (yaşa bağlı) renklenmeler: Yaş ilerledikçe, diş yapısı içinde meydana ge­len dentin apozisyonu (dişin oluştuğu asıl maddenin pozisyon bozukluğu) ve kireç­lenmiş (kalsifîye) diş dokuları ile dişin özü arasındaki sıvı değişiminin azalması dişteki dentinin (dişin oluştuğu asıl mad­de) ve minenin ışık geçirgenliğini etkiler ve dişlerin daha koyu görünmesine neden olur. İkincil olarak (sekonder) oluşan ve beklenen oluşumun dışında (atipik) dentin oluşumu, minenin aşınması, minede küçük çatlaklar ve çentikler oluşması, ayrıca mine yüzeyinde çay, kahve, tütün, ve ilaçların bi­rikmesi de renklenmelere yol açabilir. Bu tip renklenmelerde ağartma işlemi iyi so­nuç verebilir.

2- Kimyasal renklenmeler: Metallerin doğ­rudan teması, oksitlenmesi (oksidasyonu) veya kan ve tükürük içinde çökelmesi so­nucu diş yapılarında (mine, dentin, vb) renklenmeler görülebilir. Bu tür değişiklik­lerde renk griden siyaha kadar değişebilir.

Bazı işlemler soması (örneğin gümüş – amalgam kullanılarak yapılan onarımlarda -restorasyonlarda) oluşan maddelerin (örnek: korozyon ürünlerinin ve civa iyonlarının) dentin kanallarına nüfuz etmesiyle dentin griden siyaha kadar değişen renklenmeler gösterebilir. Bizmut, krom, nikel gibi en­düstriyel metaller de mine dentin ve sementin yeşil, gri mavi renge boyanmasına sebep olurlar. Akril, silikat, siman ve kompozit rezinlerin çözünmesinde dişlerde bir görünüm yaratabilir. Organik renk madde­leri (pigment) içeren ve diş yapısındaki boşluklardaki mikropların arındırılması (kavite sterilizasyonunda) kullanılan bazı uçucu maddeler ise, san, kahverengi veya turuncu renklenmeler yapabilir.

3- Çürük nedeniyle görülen renklenmeler: Çürük, beyaz, opak veya gri görüntü verir. Kavite içinde, besinlerin ve bakteri yıkım ürünlerinin birikmesiyle gri, kahverengi veya siyah renklenmeler görülür. Çürük te­mizlenip onarım yapılırsa (restore edilirse) tamamıyla ortadan kalkar.

4- Yerel (lokal) nedenlerle oluşan renklen­meler: Pulpa odasındaki kanama, pulpa do­kusunun parçalanması, kanal tedavisinde kullanılan ilaçlar ve onarımda kullanılan maddeler (restoratif materyaller) ve bazı diğer nedeni bilinmeyen durumlara bağlı renklenmeler olabilir.

Tedavi:

• Her zaman yapılan (rutin) koruyucu (proflaktik) işlemler,
• Protez ve onarım (restoratif) teknikleri Küçük boyutlu aşınmalar (mikroabrazyon),
• Büyük   boyutlu   aşınmalar   (makroabrozyon),
• Ağartma (beyazlatma) teknikleri ile gideri­lebilir.